🎬فرزاد موتمن و موج نو فرانسه؛ از گدار تا لینکلیتر
جلسه بررسی موج نو سینمای فرانسه روز چهارشنبه ۱۳ آبان با حضور روحالله حسینی معاون توسعه فناوری و مطالعات سینمایی سازمان سینمایی و فرزاد مؤتمن کارگردان سینما در خانه سینما برگزار شد.
به گزارش سینما نمایش به نقل از مهر، فرزاد مؤتمن با اشاره به هزینه و شرایط تولید فیلم «از نفس افتاده» ساخته ژانلوک گدار گفت: این فیلم با بودجه ۴۰۰ هزار فرانک ساخته شد که معادل ۸۰ هزار دلار بود. اگر تفاوت نرخ ارز را در نظر بگیریم، این مبلغ در شرایط امروز معادل۸۷۶ هزار دلار است که برای ساخت یک فیلم رقم چندان زیادی محسوب نمیشود. این فیلم در مدت ۲۲ روز ساخته شد. به قول فرانسوا تروفو، «از نفس افتاده» سینما را به پیش و پس از خود تقسیم کرد.
وی با مقایسه شرایط تولید فیلم «موج نو» ساخته لینکلیتر با اثر گدار افزود: فیلم لینکلیتر چهار میلیون دلار از نتفلیکس دریافت کرده که این مبلغ جدا از بودجه اصلی فیلم است. در واقع، این فیلمساز سه برابر گدار برای ساخت اثر خود بودجه در اختیار داشته و فیلمش را در مدت ۵۰ روز فیلمبرداری کرده است. فیلم لینکلیتر اثر بدی نیست اما نمیتوان آن را اثری ماندگار به شمار آورد. البته ماندگار نشدن این فیلم ارتباطی با بضاعت و توانایی فیلمساز ندارد.
مؤتمن با اشاره به تفاوت شرایط تاریخی شکلگیری دو فیلم اظهار کرد: شرایط تاریخی که موج نوی سینمای فرانسه را به وجود آورد، در فیلم لینکلیتر وجود ندارد؛ چراکه او فیلمسازی آمریکایی است و اساساً درکی از آن شرایط تاریخی نداشته است. اهمیت «از نفس افتاده» در این است که پس از گذشت هفتاد سال از زمان ساخت آن، همچنان به ما یادآوری میکند که میتوان قواعد و چارچوبهای سینمایی را نادیده گرفت و با بازیگوشی و شیطنت به ساخت فیلم پرداخت.
این فیلمساز ادامه داد: در اواخر دهه ۱۹۵۰ میلادی، موضوع صرفاً این نبود که چند جوان تصمیم گرفته باشند قواعد سینما را نادیده بگیرند؛ این رویکرد ریشه در شرایط تاریخی و پیامدهای جنگ جهانی دوم داشت. اگر فیلمسازانی که امروز از آنها با عنوان فیلمسازان پستمدرن یاد میکنیم، گاهی به شکلی ناخودآگاه دست به تجربهگری میزنند، گدار و دوستانش کاملاً آگاهانه این مسیر را انتخاب کرده بودند.
مؤتمن در ادامه با اشاره به وضعیت اکران فیلمهای آمریکایی در فرانسه و تأثیر آن بر شکلگیری موج نو گفت: در آن سالها امتیاز اکران ۸۰ درصد ظرفیت سینماهای فرانسه در اختیار هالیوود قرار گرفته بود. فیلمسازان موج نو از دوران نوجوانی با سینمای آمریکا آشنا بودند و با فیلمهای آنبزرگ شده بودند. فیلمنامهای که فرانسوا تروفو و کلود شابرول نوشتند و برای کارگردانی به گدار واگذار شد، در چنین شرایطی میتواند زمینهای برای فهم سینمای فرانسه در برابر تسلط سینمای آمریکا باشد.

